Konsolidacja długów w UK - najlepsze sposoby

Według badania FCA Financial Lives 2024 około 84% dorosłych mieszkańców UK miało w ciągu poprzednich 12 miesięcy co najmniej jeden produkt kredytowy lub pożyczkowy. Od rat za telefon, poprzez leasing samochodu aż do kredytów hipotecznych, zobowiązania finansowe stają się stałym elementem naszych domowych budżetów. Choć w odpowiedzialnym pożyczaniu nie ma niczego złego, niektóre osoby mogą w pewnym momencie swojego życia zorientować się, że suma spłacanych przez nie rat jest zbyt duża. W takiej sytuacji warto poznać kilka możliwych rozwiązań.

Na czym polega konsolidacja zadłużenia?

Konsolidacja długów polega na zastąpieniu kilku zobowiązań jedną pożyczką lub jednym kredytem, co upraszcza spłatę. Nowe zobowiązanie może mieć niższe oprocentowanie lub niższą miesięczną ratę, ale nie jest to regułą – zależy to od Twojej sytuacji, historii kredytowej i dostępnych ofert. Wydłużenie okresu spłaty zwykle obniża ratę, ale może zwiększyć łączną kwotę odsetek, a konsolidacja zabezpieczona na nieruchomości oznacza ryzyko dla Twojego domu. Dlatego porównuj całkowity koszt, a nie tylko wysokość raty.

W jaki sposób można radzić sobie z długami?

Rozwiązań jest kilka i warto być świadomym, że każde z nich niesie za sobą wady, jak i zalety. Wymieńmy:

Further Advance Mortgage

Jak zauważa Moneyhelper, Further Advance to forma rozszerzenia kredytu hipotecznego o dodatkową porcję gotówki. Oprocentowanie może być inne niż to, którym objęta była pierwotna pożyczka, jednak przedmiotem zabezpieczenia pozostaje Twój dom. Spłatę takiego kredytu można rozłożyć na wiele lat, a jego oprocentowanie może być niższe niż w przypadku pożyczek niezabezpieczonych – przy dłuższym okresie spłaty łączny koszt odsetek może jednak być wyższy.

Further advance mortgage warto rozważyć zwłaszcza wtedy, gdy:

• Twój obecny kredyt hipoteczny jest na tyle korzystny, że nie opłaca Ci się robić remortgage;

• Oferta Twojego kredytodawcy jest bardziej korzystna niż warunki, które otrzymałbyś na Second Charge mortgage;

• Masz w nieruchomości wystarczający kapitał własny (equity).

Further advance nie zawsze jest najtańszą opcją, dlatego przed decyzją warto porównać go z innymi rozwiązaniami.

Second Charge Mortgage

Second charge mortgage to produkt, w którym osoba ubiega się o przyznanie drugiego kredytu hipotecznego, który zabezpieczony jest tą samą nieruchomością. Kredyt typu second-charge różni się od Further Advance przede wszystkim tym, od kogo pożyczasz pieniądze - w tym przypadku, będzie to raczej inny pożyczkodawca.

Niektórzy zakładają, że dodatkowa pożyczka u obecnego kredytodawcy (further advance) zawsze będzie tańsza niż second charge mortgage u innego pożyczkodawcy. Nie musi tak być – warunki zależą od oferty, LTV i Twojej sytuacji, dlatego warto porównać propozycję obecnego kredytodawcy z ofertami innych.

Kwota, jaką możesz pożyczyć, zależy m.in. od kapitału własnego (equity), limitów LTV i kryteriów pożyczkodawcy. W praktyce trzeba porównać aktualne oferty, ich łączny koszt i warunki.

Unsecured Debt Consolidation Loan

Warto wspomnieć, że swoistą alternatywą dla rozwiązań hipotecznych są pożyczki niezabezpieczone nieruchomością. Co do zasady, ten rodzaj pożyczek może mieć krótszy okres spłaty niż kredyt hipoteczny i wyższe oprocentowanie, ale nie jest zabezpieczony na Twojej nieruchomości. Konsolidacja tym sposobem polega zatem na wzięciu dużej pożyczki w celu spłaty wszystkich pomniejszych, bez ingerowania w Twój kredyt hipoteczny.

Niespłacanie zobowiązań szkodzi Twojej historii kredytowej (credit score) niezależnie od rodzaju pożyczki. Pożyczki niezabezpieczone na nieruchomości zwykle oznaczają mniejsze bezpośrednie ryzyko dla Twojego domu niż pożyczki nim zabezpieczone, ale ryzyko to nie jest zerowe: w Anglii i Walii wierzyciel, który uzyskał wyrok sądowy (CCJ), może wystąpić o charging order, a w niektórych przypadkach także o order for sale, czyli sądowy nakaz sprzedaży nieruchomości. W Szkocji obowiązują inne procedury. Pożyczka niezabezpieczona może jednak mieć wyższe oprocentowanie, co warto uwzględnić przy porównywaniu kosztów.

Remortgage

Czwartym rozwiązaniem jest remortgage. Refinansowanie kredytu hipotecznego często przeprowadza się po to, aby uzyskać niższe oprocentowanie, ale pozwala ono także pożyczyć dodatkową kwotę i rozłożyć spłatę na dłuższy okres. Dokonując remortgage, możesz zatem pożyczyć pieniądze na spłatę innych zobowiązań – oprocentowanie może być niższe niż w przypadku tych długów, ale dłuższy okres spłaty może zwiększyć łączny koszt odsetek, a do tego mogą dojść opłaty (np. ERC, wycena, koszty prawne).

Tym, co odróżnia remortgage od second-charge i further advance mortgage jest liczba pożyczek - w tym przypadku, konsolidacja zobowiązań jest pełna, bowiem scalasz wszystkie swoje pożyczki osobiste oraz kredyt na dom w jeden, duży kredyt hipoteczny. Może to dać korzystne warunki spłaty, ale oznacza też, że wcześniej niezabezpieczone długi zostają zabezpieczone na Twoim domu – jeśli nie będziesz spłacać kredytu, możesz go stracić.

Co wybrać, aby konsolidacja długów w UK była jak najskuteczniejsza?

Musisz pamiętać, że nie ma jednej, uniwersalnej metody na walkę z zadłużeniem. Konsolidacja zawsze może zostać przeprowadzona na kilka możliwych sposobów i jej skuteczność za każdym razem będzie inna. Możemy jednak wskazać kilka typowych przypadków oraz kilka standardowych rozwiązań.

Dużo pożyczek na niewielkie kwoty, suma zadłużenia do £10,000

Jeśli spłacasz kilka lub kilkanaście drobnych pożyczek, których łączna wartość nie przekracza £10,000, prawdopodobnie nie warto decydować się na remortgage ani na inne rozwiązania o charakterze hipotecznym. Konsolidacja pożyczką niezabezpieczoną może mieć sens, jeśli obniży łączny koszt, ale wiele osób powinno najpierw skupić się na budżecie, negocjacjach z pożyczkodawcami i właściwej kolejności spłaty. Najpierw zadbaj o długi priorytetowe, czyli takie, których niespłacanie ma najpoważniejsze skutki (np. czynsz lub rata kredytu hipotecznego, council tax, energia). Następnie możesz rozważyć spłatę najmniejszych rat, aby zmniejszyć liczbę zobowiązań, o których musisz pamiętać.

Jeśli jednak uważasz, że konsolidacja zadłużenia jest w Twoim przypadku niezbędna, poszukaj ofert na korzystnie oprocentowane pożyczki konsolidacyjne (unsecured debt consolidation loans).

Suma zadłużenia od £10,000 do £50,000

Przy kwotach przekraczających £10,000 nawet niewielkie różnice w oprocentowaniu mają znaczenie. Dla przykładu, w uproszczeniu: każdy punkt procentowy przy kwocie £10,000 to około £100 odsetek w pierwszym roku, przy niezmienionym saldzie.

Koszty konsolidacji zadłużenia zależą od wybranego rozwiązania i mogą obejmować opłaty kredytodawcy, wynagrodzenie pośrednika oraz ewentualne koszty wcześniejszej spłaty istniejących zobowiązań. Jeśli opłaty zostaną doliczone do kredytu, mogą być od nich naliczane odsetki. Dlatego przed podjęciem decyzji warto porównać całkowity koszt nowego finansowania z kosztami obecnych zobowiązań.

Jeśli Twój obecny kredyt hipoteczny jest nadal objęty opłatą za wcześniejszą spłatę (ERC), warto sprawdzić further advance lub second charge mortgage. Rezygnacja z obecnej umowy przed końcem okresu objętego ERC może być kosztowna, dlatego porównaj wysokość ERC z potencjalnymi oszczędnościami.

Osoby, które od dawna nie zmieniały kredytu hipotecznego, mogą rozważyć remortgage – nowa umowa może obniżyć miesięczną ratę. Pamiętaj jednak, że niższa rata nie zawsze oznacza niższy łączny koszt, zwłaszcza jeśli wydłużasz okres spłaty.

Bardzo duże zadłużenie w stosunku do kapitału w nieruchomości

Sytuacja komplikuje się, jeśli Twoje zadłużenie jest bardzo duże w stosunku do kapitału własnego (equity) w nieruchomości, czyli różnicy między jej obecną wartością a saldem kredytu hipotecznego. W takiej sytuacji second charge mortgage ani remortgage mogą nie wystarczyć na spłatę wszystkich długów – możesz skończyć z bardzo dużym kredytem hipotecznym i nadal mieć niezabezpieczone zobowiązania.

W takich sytuacjach, wykorzystanie nieruchomości jako zabezpieczenia zobowiązań staje się jeszcze bardziej ryzykowne. Przy dużych kwotach rat, łatwiej oczywiście o opóźnienia w ich spłacaniu, a to może przecież skończyć się zajęciem Twojej nieruchomości i eksmisją. Warto skontaktować się z pożyczkodawcami lub poradnią zadłużeniową i spróbować wynegocjować ugodę.

Przestaję sobie radzić z długami - co robić?

Mamy świadomość, że nieodpowiedzialne zadłużanie się może doprowadzić do poważnych problemów. Ciągły stres wynikający z braku pieniędzy i strachu przed listami od pożyczkodawców jest szkodliwy dla zdrowia i może doprowadzić nawet do depresji.

Jeśli mieszkasz w Anglii lub Walii, jedną z opcji może być IVA (Individual Voluntary Arrangement), czyli formalna, prawnie wiążąca umowa z wierzycielami, zawierana za pośrednictwem insolvency practitioner. IVA wchodzi w życie, jeśli zgodzą się na nią wierzyciele reprezentujący co najmniej 75% wartości Twoich długów. Ma ona bardzo negatywny wpływ na credit score i nie jest jedyną alternatywą dla bankructwa – w zależności od sytuacji dostępne są także m.in. Debt Management Plan (DMP), Debt Relief Order (DRO) czy Breathing Space, czyli czasowa ochrona przed działaniami wierzycieli. W Szkocji i Irlandii Północnej obowiązują częściowo inne rozwiązania (w Szkocji np. Protected Trust Deed i Debt Arrangement Scheme). Poradnia zadłużeniowa pomoże wybrać opcję, która pasuje do Twojej sytuacji.

Jeśli konsolidacja nie będzie rozwiązaniem Twojego problemu, możesz także skontaktować się z organizacjami pomocowymi. Wymieńmy podmioty takie jak StepChange Debt Charity, National Debtline, Citizens Advice i Christians Against Poverty. Niektóre lokalne samorządy (councils) również oferują pomoc lub kierują do lokalnych poradni.

Podsumowanie

Jeśli wiesz, że Twoje długi stanowią zbyt poważne obciążenie dla domowego budżetu, warto abyś działał jak najszybciej. Uciekanie od problemów nie sprawi, że Twoja sytuacja finansowa się polepszy.

Zastanów się dokładnie nad zabezpieczeniem innych długów swoim domem. Twój dom lub nieruchomość mogą zostać przejęte, jeśli nie będziesz spłacać kredytu hipotecznego lub innych długów zabezpieczonych na tej nieruchomości.

Jeśli chciałbyś porównać oferty kredytów typu further advance, second charge jak i remortgage, skontaktuj się z nami. Podejdziemy do Twojej sprawy indywidualnie i zadbamy o to, abyś jak najszybciej uwolnił się od długów. Jesteśmy po to, aby Ci pomóc!