First Time Buyer w UK - jak to działa?

Witam w kolejnym wpisie na naszym blogu o kredytach hipotecznych w UK. W dzisiejszym artykule przedstawię informacje na temat zakupu nieruchomości przez First Time Buyers, czyli osób kupujących dom lub mieszkanie po raz pierwszy.

Z kilku powodów myślę, że to interesujący temat. Przede wszystkim nasi czytelnicy często pytają o First Time Buyers w UK oraz o to jak działa zakup nieruchomości w takiej sytuacji. Ponadto wiele osób nie wie, że kupując dom czy mieszkanie w UK po raz pierwszy, mogą skorzystać z pewnych ulg podatkowych i programów rządowych. Wiedza ta może im pomóc w nabyciu pierwszej nieruchomości.

Zanim wyjaśnimy wszystkie kwestie zacznijmy od definicji pojęcia First Time Buyer.

Kto to jest First Time Buyer?

Poniżej definicja z przepisów o podatku Stamp Duty Land Tax, która określa, kto może kwalifikować się jako first time buyer:

Aby zostać uznanym za kupującego po raz pierwszy, nabywca nie może, ani sam, ani z innymi osobami, nabyć wcześniej udziału w lokalu mieszkalnym lub równoważnego udziału w gruncie położonym gdziekolwiek na świecie.

In order to count as a First Time Buyer, a purchaser must not, either alone or with others, have previously acquired a major interest in a dwelling or an equivalent interest in land situated anywhere in the world.

źródło: Finance Act 2003, Schedule 6ZA – ulga dla kupujących po raz pierwszy (legislation.gov.uk)

Informacja ta odpowiada na kilka pytań, które często się pojawiają. Czy mając dom czy mieszkanie w Polsce mogę być first time buyer w UK? Odpowiedź brzmi ‘Nie’.

Wyjaśnijmy od razu, że ‘major interest’ nie oznacza tutaj większości udziałów. Chodzi tutaj o jakikolwiek udział. Jeżeli więc ktoś kupił mieszkanie czy dom wspólnie z innymi osobami, to niestety nie może być już First Time Buyer, bez względu na procentowy udział we wcześniej kupionej nieruchomości.

Ostatnia rzecz do wyjaśnienia to jak wygląda sytuacja przy zakupie nieruchomości freehold i leasehold. Nie ma znaczenia, czy wcześniej kupiliśmy nieruchomość freehold, czy leasehold (z dzierżawą na co najmniej 21 lat) – w obu przypadkach nie jesteśmy już First Time Buyer.

Korzyści z bycia First Time Buyer w UK

Istnieje szereg programów rządowych dostępnych dla kupujących po raz pierwszy, które mogą im pomóc w zakupie nieruchomości. Zwłaszcza osobom, które mają niewielki depozyt.

Oto kilka z dostępnych rozwiązań, z których mogą skorzystać first time buyers:

First Homes Scheme

Jednym z rządowych programów wsparcia dla kupujących po raz pierwszy jest First Homes Scheme. Polega on na udzielaniu zniżek na nowo wybudowane nieruchomości. Minimalny rabat wynosi 30%, ale lokalne władze mogą wymagać wyższego rabatu – 40% lub 50%. Z uwagi na to, że mówimy tutaj o cenach nieruchomości, te kwoty są naprawdę bardzo duże i mogą znacząco pomóc ludziom kupującym swój pierwszy dom.

Mieszkania First Homes powstają zwykle w ramach umów planistycznych między deweloperem a władzami lokalnymi. Krajowa polityka planistyczna nie wymaga już, aby określony udział mieszkań przystępnych cenowo stanowiły First Homes – o rodzaju i proporcjach takich mieszkań decydują lokalne plany, dlatego dostępność programu zależy od regionu. Zazwyczaj zniżki są wynikiem warunków pozwolenia na budowę, które jest udzielane, kiedy deweloper zgodzi się na udostępnienie określonej liczby wybudowanych mieszkań na udział w programie. Kiedy takie mieszkanie zostanie zapisane do programu, objęte jest rabatem już na zawsze, co oznacza, że jeśli właściciel będzie chciał je sprzedać, inny First Time Buyer również otrzyma zniżkę - dzięki temu, mieszkanie już na zawsze będzie łatwiej dostępne dla nowych pokoleń kupujących po raz pierwszy.

W celu skupienia programu na pomocy tym najbardziej potrzebującym, istnieje kilka dodatkowych warunków kwalifikacji. Aby skorzystać z First Homes Scheme nie tylko musisz mieć status First Time Buyer, ale dochód twojego gospodarstwa domowego nie może przekraczać £80,000 (lub £90,000 w Londynie). Oprócz tego limitem cenowym objęte są też nieruchomości - cena po uwzględnieniu rabatu (przy pierwszej sprzedaży) nie może przekraczać £250,000 lub £420,000 w Londynie.

Pamiętaj, że program First Homes Scheme dostępny jest tylko w Anglii, a jego zasady mogą się różnić w zależności od regionu - lokalne władze mogą dostosowywać niektóre warunki, np. udzielać pierwszeństwa kluczowym pracownikom (takim jak nauczyciele lub osoby pracujące w NHS) lub wprowadzać local connection criteria, które pozwalają na udział w programie tylko osobom, które już mieszkają w okolicy.

Czy są jakieś alternatywy dla First Homes Scheme w innych krajach Wielkiej Brytanii?

W innych krajach UK nie ma odpowiednika First Homes Scheme, ale każdy z nich ma własne programy pomocowe, które pomagają kupującym nieruchomość:

• Jeśli zastanawiasz się nad kupnem domu w Szkocji, istnieje program Low-cost Initiative for First Time Buyers (LIFT), który pozwala kupić nieruchomość w modelu shared equity – rząd Szkocji finansuje część ceny i zachowuje udział w jej wartości, a kupujący jest właścicielem całej nieruchomości.

• W przypadku kupowania domu w Walii, rząd oferuje pożyczki kapitałowe (Help to Buy – Wales) oraz zakup na współwłasność (Shared Ownership – Wales).

• W Irlandii północnej sprawę rozwiązano nieco inaczej. First Time Buyers mają kilka możliwości. Pierwszą z nich jest współwłasność - działa podobnie jak w innych krajach. Drugą jest NIHE House Sales Scheme: najemcy Housing Executive z co najmniej 5-letnim bezpiecznym najmem mogą otrzymać zniżkę zależną od długości najmu.

Help to Buy: Equity Loan (Anglia) - program zamknięty

Program Help to Buy: Equity Loan był dostępny w Anglii dla kupujących po raz pierwszy, którzy chcieli kupić nowo wybudowany dom w ramach odpowiedniego regionalnego limitu cenowego. Help to Buy: Equity Loan w Anglii zamknięto dla nowych aplikacji 31 października 2022 r. Pierwotny termin completion przypadał 31 marca 2023 r.; zatwierdzone przedłużenia pozwoliły zakończyć ostatnie zakupy do 31 maja 2023 r. Pożyczka musiała być wykorzystana na zakup głównego miejsca zamieszkania i nie mogła służyć do zakupu drugiego domu lub nieruchomości typu Buy to Let. W Walii działa odrębny program Help to Buy – Wales.

Aby skorzystać z programu, trzeba było wpłacić depozyt w wysokości co najmniej 5% ceny zakupu. Można było pożyczyć od 5% do 20% (w Londynie do 40%) wartości rynkowej nieruchomości w formie pożyczki kapitałowej, od której przez pierwsze pięć lat nie płaciło się odsetek. Odsetki od pożyczonej kwoty naliczane były od szóstego roku. Spłata odsetek nie zmniejszała jednak wysokości samej pożyczki kapitałowej.

Lifetime Individual Savings Account (LISA)

LISA może być użyta do zakupu pierwszego domu (dla nieruchomości kosztującej £450,000 lub mniej) lub jako dofinansowanie późniejszej emerytury – więcej przeczytasz w artykule Lifetime ISA. Aby otworzyć LISA, musisz mieć od 18 do 39 lat.

Możesz wpłacać do £4,000 każdego roku, aż do 50 roku życia. Pierwsza wpłata na konto LISA musi być dokonana przed ukończeniem 40 roku życia. Rząd doda 25% premii do twoich oszczędności, maksymalnie £1,000 rocznie.

Jeśli kupujesz z innym kupującym po raz pierwszy, który również posiada LISA, oboje możecie wykorzystać swoje LISA na tę samą nieruchomość.

Wypłata z LISA wiąże się z opłatą w wysokości 25% wypłacanej kwoty, chyba że środki przeznaczasz na zakup pierwszego domu, masz ukończone 60 lat lub jesteś nieuleczalnie chory i przewidywany czas życia nie przekracza 12 miesięcy.

źródło: Lifetime ISA (gov.uk)

Niższy podatek Stamp Duty Land Tax

Kupujący po raz pierwszy w Anglii i Irlandii Północnej mogą skorzystać z ulgi w Stamp Duty Land Tax (first-time buyers’ relief), jeśli cena nieruchomości nie przekracza £500,000. To stawia ich w pozycji godnej pozazdroszczenia w stosunku do istniejących właścicieli nieruchomości. Czym dokładnie jest Stamp Duty i co musisz wiedzieć jako kupujący po raz pierwszy?

W Szkocji zamiast SDLT obowiązuje Land and Buildings Transaction Tax (LBTT), a w Walii Land Transaction Tax (LTT) – obowiązują tam inne progi i zasady.

Stamp Duty Land Tax (SDLT) jest płacony do HMRC przez kupującego nieruchomość w Anglii lub Irlandii Północnej, zazwyczaj gdy:

• Nabywa nieruchomość na własność

• Nabywa nową lub ustanowioną dzierżawę

• Zakup domu lub mieszkania poprzez program współwłasności

Standardowe stawki SDLT w Anglii i Irlandii Północnej dla nieruchomości zakupionych w aktualnym roku podatkowym to:

• 0% od wartości nieruchomości do £125,000

• 2% od kolejnych £125,000 - część pomiędzy £125,001 a £250,000

• 5% od kolejnej kwoty £675,000 - część od £250,001 do £925,000

• 10% od kolejnej kwoty £575,000 - część od £925,001 do £1,500,000

• 12% od każdej pozostałej kwoty - dla części powyżej £1,500,000

źródło: Stamp Duty Land Tax

Poniżej informacja na temat tego podatku w sytuacji, w której jesteśmy First Time Buyer. Jak zobaczymy, osoby takie kwalifikują się do ulgi.

• Jeśli jesteś kupującym po raz pierwszy w Anglii lub Irlandii Północnej, nie zapłacisz Stamp Duty od nieruchomości o wartości do £300,000.

• Jeśli nieruchomość, którą kupujesz, jest pomiędzy £300,000 a £500,000, nie zapłacisz żadnej Stamp Duty od pierwszych £300,000, a następnie obniżoną stawkę 5% SDLT od każdej wartości pomiędzy £300,001 a £500,000.

• Jeśli zakupisz nieruchomość o wartości powyżej £500,000, będziesz musiał zapłacić standardowe stawki Stamp Duty i nie będziesz kwalifikował się do ulgi dla kupujących po raz pierwszy.

Więcej informacji o tym podatku oraz pomocny kalkulator podatku znajduje się na naszej stronie: Co to jest Stamp Duty land tax?

To wszystko tym razem. Mam nadzieję, że wiecie już, jakie są korzyści z bycia First Time Buyer w UK i jak to działa. W naszym blogu jest kilka wartościowych wpisów dotyczących zakupu domu lub mieszkania w UK. Zachęcam do lektury kilku z nich: Jak kupić dom w UK, Kredyt hipoteczny w UK, Kupno domu w UK krok po kroku.

Jak zawsze zachęcam również do kontaktu jeżeli potrzebujecie pomocy w wyborze odpowiedniego programu rządowego lub potrzebujecie kompetentnego brokera kredytowego, który doradzi i pomoże kupić pierwszy dom.